Skip to content
1597

Bucolica en Georgica, dat is, Ossen-stal en Landt-werck

Karel Mander

Inhoudt. Twee knechten jongh Silenum vreuchdich dwingen Tot sanck, daer dronck' hy neder lach ghevelt: Des van aenvangh des Weerelts hy vertelt, Maer t'savonts eyndt oock als den dach sijn singen.

Den Poeet Silenus. Ons sangs Godin Thali' onachte niet Te singhen eerst des Spracusers liet, Noch schaemd' haer niet te woonen bin den Woude. Doe singhen ick Coningher krijghen woude, Cynthius my reck-oorde en sprack: veel bet Hoeft Herder ghy Tityr, de Schapen vet Te voeden, jae te singhen oock der Boeren Ghedichten, welck ghy beter cont uytvoeren. Nae dien ghenoech begeeren sullen dy Te loven hoogh, en daer te stichten by, O Vare, noch van krijghen droef ghedichten, T'sal op sijn Boersch nu singhen wat en dichten: Doch doe ick't niet on Apollons bevel, Soo wie bevaen met liefd' dit leest, sal wel Bekenen saen dat ons neer Tamarissen V prijsen hoogh, en alle wildernissen V singhen lof, O Vare! want gheen blat Pheb' en behaeght, ghelijck als t'ghene dat Van Varo naem en opschrift is verhalend, Pierides zijt t'mijnder hulp' afdalend. Twee kinders jong, d'een Chromis en daer toe Mnasylus, dees Silenum saghen hoe Hy lach en sliep daer in sijn woonste kuylich, Sijn aders hem verheven, waren puylich, G'lijcks' altijdts zijn van ghister Iaccho: maer Wat wijdt van hem sijn crans van blomen daer Ghevallen lach van't hooft, en op een seker Plaets hingh daer oock den swaren offer-beker By t'sleten oor. Nu had al over langh Den ouden dicks met toeseg van ghesangh Hun beyder hoep gevoedt, maer doch bedrogen. Dus uyt ghenoecht' sy t'samen hem toevloghen, En bonden vast met banden van den crans De handen oock de voeten deses Mans, Maer waren bleeck met vreesen al beladen. Nu siende dit de schoonst' een der Nayaden Aegle, die quam versellen hun: alree Hy wacker, sy sijn voorhooft en sijn twee Hooftslapen al met bloeghe roo moerbesen Beschildert heeft: Den dronckaert nu dit wesen En soet bedroch belachende, spracks' aen: Kinders, waerom hebt ghy my dus ghevaen? Ontbindt my doch, my t'hebben int ghesichte Is u genoech, weet wat ghy voor ghedichte Begheert: want dicht te loon en crijghdy maer, Yet anders crijght schoon Aegle noch voor haer. Doe werdt terstont sijn best' hy daer te singen, Doe eenen hoop van Faunen mocht ghy springen En dansen sien met vreuchden onghestilt, In t'groene veldt oock al t'ghedierte wilt: Van Eycken stijf de toppen hoogh verheven Men al verbaest oock schudden sach en beven: Noyt door t'ghesangh van haren Phebus was Soo seer verblijdt de clip van den Parnas, Door Orpheo Rhodop', Ismarus mede, Verwondert soo, als door Sileen dees stede. Want siet, hy songh hoe int groot ijdel ronde Eerst alle dingh ghesaeyt te zijn ontstonde, Elck Element, Aerd' Water, Locht verheven En t'suyver Vyer, hoe alle dingh becleven Van eersten aen uyt d'Elementen quam: De Weerelt waer sy haer gheslacht af nam, Hoe d'aerd' eerst sacht heeft hardicheyt genoten En hoe in haer Nerea wierdt besloten, Iae hoe allencx oock alle dingh eenpaer Ghedaente creegh: hoe d'Aerd' oock wonderbaer Toesach wan sy't nieu Sonschijn heeft vernomen, En hoe dat oock van hooghe Wolcken comen De Regkens af: hoe wilde Bosschen op Ghesteghen zijn: en hoe lancx menich top Der Berghen woest onkenbaer ginghen swieren Dwalich verstroyt de wilde seldtsaem Dieren, Iae t'steenghewerp van Pyrrh', en sonder ergh, Saturni Rijck, den voghel van den Bergh Caucaes,Prometheus had t'Hemels vyer aen den Son-wagen ghestolen, werdt aen Caucaes bergh gevesticht van een Arent verscheurt te wesen.de dieft' van Promethe' bedreven: Hier voeghd' hy by noch in wat Hylas Theodamas Thessalisch Coninghs soon Herculis iongen, ginck aen een borne om water te halen, werdt van de Nymphe Pantina in haer bome ghetrocken daer hy bleef.borne bleven Was Hyl', en waer door tschippers luyd geschal Oock Hyla, Hyl', al t'strand gaf wederschal: oock hy Pasiph' in liefd' ten witten Stiere Dus heeft vertroost, o Maeght seer goedertiere! T'waer wel u g'luck en hadder noyt tot noch Gheen kudd' ghezijn: maer ghy rampsalig', och Wat rasery bevinck u dus met crachten? De dochters dry van Pretus voormaels plachten Met loeyen valsch al t'veldt vervullen, maer Nochtans niet een van dees en volghde naer Sulck paren vuyl, al vreesde sy wel crijghen Op sachten hals den ploech, en met stil swijghen Al dicks ghetast heeft aen haer voorhooft glat, Of sy noch niet en was ghehoornt wat. Maer o ghy Maeght, ellendich en rampsalich, Nu loopt ghy daer op hooghe Bergen' dwalich, En hy ligt sacht nu met sneeu witte huyt Van over zijds op tijdeloosen bleeck cruyt, En eerrickt vast ondr' Eycken-schaeu'ws beschudden Of eenig' hy navolgt in groote kudden. Nu Nymphen ghy Dicteesche Nymphen, 't gat Der Bosschen sluyt, ter avontuere dat De stappen wy met ooghen sullen sporen Van desen Stier die erghens loopt verloren: T'can ooc wel zijn t' groen gras dat lockt hem aen, En volgt ooc med' als d'Ossen t'huyswaert gaen, Som Koeyen nae, die hem nu best bevallen, En raeckt gheleydt soo in Cortynsche stallen: Daer nae hy singht van't Meysken dat vertoeft Italania.Verwondert seer van t'guld' Hespery oeft Doch Phaëtons ghesusters hy ghenieten Doet bitter schorss' om t'lijf, en oock opschieten (Lancx vlieten groen bemoscht) in elsen lanck Nae desen noch hy doe van Gallo sanck, Hoe dat hy lancx de vliet Permessi Pernessis vliedt in Beotien.dwaelde, Van waer hem een der neghen Susters haelde, En leyd' hem op Aoni bergh: en hoe Gants Phebi Choor opstaend' hem eerde doe: Iae Linus oock den Herder, (die men hebben Sacht om sijn hayr, gheblomt' en bitter eppen Cruyt tot cieraet:) hoe hy met dit beleeft En Godlijck veers hem aenghesproken heeft. Dees pijpen siet, de Muses groot van weerden V gheven, wilts' in danck van hen aenveerden: Den ouden Hesiodus van Acra, ghehucht in Beotien by Helicon.Hier mede plach den ouden Ascreijt Al spelend' doen van Berghen t'sijner tijt Nae hem verleydt, ten dale neder reyen Den esschen herd: en oock met dees schalmeyen Ghy spelen sult van t' Grynei lust Woudt V afcomst' al, op dat Apoll' en houd. Gheen bosschen el soo hoogh in weerden prysich. Sal segghen ick wat hy van Scylla Nysich Verteld'? of ooc van die schoon maeght berucht, Dat sy beschuymt met witte liefschen sucht Rondtom begordt in bassend' fet ghedrochten, En heeft seer wreedt met haren woest bevochten Dulichi Dulichius is Vlysses.schips, en t'boots-volck al verschrickt Ghedaen eylaes! verscheurt zijn en gheslickt Afgrondich diep van dulle Zee-honds kelen: En sal my doch te segghen niet vervelen? Wat hy noch sanck, hoe den Tereus boos Verandert, oock sijn Mensch ghestalt verloos? Wat offer-cost? wat gift hem Philomene Heeft toegemaeckt? Wat vlugh sy nam voorhene Ter wildernis? en met wat vlercken hoogh Sy droeflijck eerst haer huysdack overvloogh? In somm', in sang hy noch heeft gaen vertoonen Al wat Eurot Eurotas, een vliet in Lace demanien.uyt Phebi soete toonen Vernomen heeft, hier voormaels noch wat daer Den Lauren vry wel g'luckich openbaer Bevolen was: dit ginghen diepe dalen Door wederslach te samen al verhalen Hier boven oock den Hemelschen ghestert, Soo langh' en veel tot dat den Herders wert Bevel ghedaen dat s' hun nu moesten stellen Te drijven t'huys de Schapen, en te tellen, Door avondt spaed' wiens comst' te sijner tijt Sijn voortganck heeft, oft schoon Olympo spijt.

Sest' Boer-lieds eynd'.

Cookies on Poetry Cove

We use cookies to remember your language preference and — only with your consent — to learn how Poetry Cove is used. You can change your mind any time.