Refereyn op de Reghel. OM te verrijcken dan dees Edel Maeghts beminden De Reden-rijckers t'saem in't Amsterdamsche pleyn, Daer dat de Conste bloeyt, daer datse is te vinden, Hoewel dat menich Mensch hier van ghelijck den blinden Een oordeel van 't couleur gheeft van dees Conste reyn, 'T dunckt haer een zotterny, verachtense heel cleyn, Als spotters onbewust de Conste zy misprysen, Maer 't is ghelijck men seght het Spreeck-woort in 't ghemeyn: Gheen meerder vyant heeft de Const als den onwysen, Oft diese niet en kent, nochtans soo canse spysen, En maecken seer verheught den droeven swaernen gheest. Och mochtse over al met Liefden gonst verrijsen Ghelijcks' in Griecken, en in Romen is gheweest, Laet varen schimp en spot, neuswysen minst en meest, En wilt dees Edel Maeght oft Minnaers niet verfoeyen, Maer maeckt u ras van hier, comt niet op dese Feest, So sal Rethorica veracht, recht vveder bloeyen.
Dees Konst was in voortijdt seer Heerelijck verheven, En bracht veel nutheyts in by't Griecx en Rooms gheslacht, Sy brachten 't Volck hier door meest tot een deughtlijck leven, Demosthenes die heeft hier van seer veel gheschreven Meest tot der zeden Lof de lieden onbedacht Te brenghen tot de Deught soo hooghelijck gheacht, Dat Orpheus den Mensch in Velden, Boomen, Beken, Verandert (so men seght) dat's dat hy heeft ghebracht Met zyne Dichten soet, met zijn seer vriend'lijck spreken, Het zeer Barbaris volck verbetert haer ghebreken Tot d'leven Borgherlijck, als Voester vande Deught, Door't voorstel van dees Konst, soo is dan wel ghebleken Wat nut zy heeft ghebaert in d'Oud en in de Jeught, Als met een gulden tong 'thert brocht in sulcken vreught Als sulcks weer gaet in swang, en elck dit wil bevroeyen, Dat ghy (o suyver Maeght) so veel in ons vermeught, Soo sal Rethorica veracht recht weder bloeyen.
Het domme neuswijs Volck in Reden onervaren Door cleynheyt van verstandt veracht dees Conste soet, Dees const is en wit dat doet 't verstant verclaren, Dees reden doet den Mensch met Liefde t'samen paren. Aurelius hier op ons gheeft een reden vroet, Dees Const van boven comt uyt aller wijsheyts vloet. Horatius gaet oock van dese Const vermonden, Hy seght: den Man is waerdt dat men hem Eere doet Die deught leert met ghenucht voordeeligh t'allen stonden, Sy is het hooghste goedt van boven hier ghesonden, Soo Seneca verhaelt int Dichten wonder schoon, Zy stelt in alles maet, zy weert en straft de zonden, Licurgus die ons oock zijn Dichten stelt ten thoon. O suyver Edel Const! wel weert een gulde Croon, Mocht eens des Ouders Leer van Reden-rijck weer groeyen In ons lief Vaderlant, zy gheeft veel nuts te loon, So sal Rethorica veracht, recht weder bloeyen.
Prince.
Wat Cato heeft beweeght in Reden-rijck te Leeren, Waer door dat hy verkreegh so loffelijcken naem, Wast niet om al ondeught in deughden te verkeeren? Virgilius heeft oock verkreghen zoo veel Eeren, Door dat zijn Dichten zijn so Hemels en bequaem. Hoort van Homerus, en van Iuvenalis t'saem, Waer door den eenen heeft den naem van Prins ghekreghen, Dat elck bespotter en berisper hem dan schaem, Dat zy de Const alsoo onwetend spreken teghen, De Ouders wisten 'tVolck hier door soo te beweghen Tot een goet leven, soo dat zy verlieten 't quaet, Was dit voorstel niet nut, dat yeder maeckt gheneghen Tot weldoen, eer, en deught, en d'ondeught teghenstaet, Hout dese nutheyt vast, jae nimmermeer verlaet, Maer laetse steets by u, doch meer en meer aenvoeyen, Want uyt Levender Ionst de selve niet versmaet, So sal Rethorica veracht, recht weder bloeyen.
Liefde maeckt Eendracht. Wie weet der Creken eynd. Adriaen vander Creke.
Cookies on Poetry Cove