Spiegelboeck

Helena. Andromache. Hecuba. Den ouden man.

Helena spreect op de een zijde alleen. Helena. Al is Troyen door my, ghecomen in grooten last, Al is sy om my oock, in haren slaep so verrast, Al is sy heel verbrant, en gantsch ghecomen te niet, Nochtans dient hier verhaelt, het groot ellendich verdriet Dat mits Pyrrus nieu feest, en bruyloft is aenstaende, En hoe Agamemnon, is Cassandra ontfaende. En haer voor zijnen buet, naer Spartam is vuerende, Al ist mijn schult, daerom, en ben ick niet truerende, Als hy sal meynen t'huys, met zijn liefste te comen, VVort van Oegisto en, Clitemnestra ghenomen Haer beyder leven, aen, tafel sittende t'samen, Maer vvat vvil ick my doch, haerder ongheluck schamen, Cassandra mach voor haer, sien en hy desghelijcken, Tis Atropos vont, hy, mach daer af den prijs strijcken, En ick en acht gheen doot, daermen niet is voor bevreest, Ick laet sulcx blijven dan, haer beyden raket doch meest, Sy gaet by de Troyaensche vrouwen. Maer tot dees vrouvven van, Troyen vvil ick my keeren, Laet varen uvven druck, laet varen het verseeren,

Laet u rou-cleeren nu, al aflegghen op dit pas, V hanghende hayr strijct, op, en verblijt u nu ras, VVant het meeste verdriet, is so ick acht al voorby, V lichamen chiert nu, settet aenghesicht heel bly, VVant een nieu bruylofts feest, isser voor u op handen, Die niet beter mocht zijn, voor u in al dees landen, Dat is Cassandra u, dochter de schoon suyver jeucht, Coninck Agamemnon, begheert haer, u doch verheucht, Hy belooft haer tot zijn, Coninginne te trouvven, Verblijt u dan al ghy, edel Troyaensche vrouvven, Al vvaer Priamus noch, int leven sy en vvaer,, claer, Tot grooter houlijck niet, gheraect, latet misbaer,, daer, Tis misselijck vvaer haer, gheluck noch gheleghen,, is. Andromache. Hoe Helena, oft vvel, hier yemant gheneghen,, is Tot blijschap die so veel, als vvy heeft moeten lijden, Souden vvy ons van rou, oft tranen connen mijden, Maer vvat raest ghy van een, feest, soud' men u ghelooven, Om vviens vvil men ons, so deirlijck siet berooven Van ons naeste bloet, en, ons eer, ja van al de rest, En die ons bederf zijt, onse plaech, en onse pest, Siet eens van beyde de, volckeren de graven,, hier, Troyanen, Griecken oock, met haer knechts en slaven,, fier, Die om u zijn ghedoot, so in als buyten de stadt, D'aerde is noch met bloet, vande vrome helden nat, Datter so veel ligt om, uvven vville vergoten, Maer segt vry voorts my heeft, vvel meer svvaerheyt verdroten Dan oft ick van dit nieu, houlijck hoorde vertellen, En oft hem Pyrrus nu, ginck tot nieu bruyloft stellen, En Agamemnon oock, nam Cassandra tot zijn vvijf? Soude Troyen daerom, maken een vrolijck bedrijf? Neen, neen, laetse van rou, kermen, vveenen en suchten. Helena.

Andromache al maect, ghy rou en onghenuchten Om Hector sulcken helt, uvven allerliefsten man, Ende Hecuba oock, om Priamum, vvat ist dan? Helena heeft al veel, meerder oorsaeck tot ghevveen, Vvven rou is ghemeen, maer mijnen is my alleen, Ghy liedens moecht vry uyt, int openbaer rou maken, Maer mijn droefheyt seer groot, moet mijn hert alleen smaken, Ick en mach Paris int, openbaer beclaghen,, niet, Noch Deophebum nu, noch tot gheenen daghen,, siet, Ick ben mijnen man uyt, Spartam met ghevvelt ontvuert, Binnen Troyen heb ickt, thien jaer lanck oock besuert, V vaderlant bevveent, ghy, en doet als de vromen, Maer my schroomt dat ick in, mijn vaderlant sal comen, Den vervvinner alleen, over u nu vreucht vermeert, Den vervvonnen vvas eerst, om my bly, vvelck is verkeert, VVant de vervvinner om, my meest vreucht nu hier bedrijft, Tvvas al om my dat elck, desen tvvist dus sach verstijft, En dat Troyen soo veel, drucx ghecomen is aen boort, Om my bedroefde ist, doch al gheschiet, brant en moort, Als ick sulcx noch bedenck, moet ick vveenen dach en nacht. Andromache. Sal Helena nu dus, gaen vveenen en doen haer clacht, Och neen, maer verhaelt ons, doch eens Vlisses bedroch, Polixena de maecht, is sy doot, oft leeft sy noch, Astianax het kint, ist doot, oft noch int leven? Helena. Och had Calchos oock voor, my sulck vonnis ghegheven, En Pyrrus svvaert had dat, my oock 'tleven ghenomen, So vvaer ick dit verdriet, eylaes al lang ontcomen, En mijnen druck vvaer met, Polixena al gheent, Die by Achillem nu, in zijn graf al is ghevvent, VVant sy ligt nu by hem, en is in duysent rusten. Hecuba.

Achilles hoe mach u, noch onschuldich bloet lusten, O Paris dat ghy naer, hem so looslijck ginct schieten, Is oorsaeck datmen naer, so veel bloet sach vergieten, En maect dat vvy zijn van, al de vverelt verlaten, Ick ginck heden by de, ghemeen vrouvven lancx straten, Sy vloghen my om den, hals met vveenen en kussen, Tvvasser te schreyen al, ick en cost haer niet sussen, En tvvas moeder alleen, dat sy my alom noemden, Heet ick moeder alleen, die my eertijts beroemden Priami huysvrou, een, Coningin der Troyanen, Ick vvenschten my doen doot, sulcx vvas al mijn vermanen, Mijnen sterfdach had my, lang verlost vvt dit lijden, Ghy beyde moecht u noch, metter tijt vvat verblijden, Onder de Griecken een, sal u noch yemant soecken. Andromache. O Hecuba vvy tvvee, moghen seer vvel vervloecken Ons ongheluck, vvant corts, eer langhe oft veel uren, Sal den vyant ons te, scheep vvijt en breet vvech vuren, Maer ghy Helena sult, comen in u vaderlant. Helena. Ick vveet al voor vvien ghy, sult zijn, tis al voor de hant, Tis my voorvvaer bekent, vvie ghy zijt toe ghevallen. Andromache. VViens dienstbode dan sal, ick doch zijn van haer allen, VVie moet ick houvven dan, voor mijnen Heer ghepresen. Helena. Ghy sult den jonghen helt, Pyrrus zijnen buet vvesen. Hecuba. En Cassandra vvie sal, sy voor haren Heer,, hebben, Helena. Het is haer vvel gheluct, sy en mocht niet meer,, hebben, VVant Agamemnon heeft, haer ghecosen voor sijne. Hecuba.

Isser oock yemant die, segt Hecuba is mijne. Helena. Iaet, Vlisses heeft u, voor zijn crijchsdeel behouvven, Hecuba. O ongheluckich vvijf, onder alle de vrouvven, Moeten vvy tot buet zijn, voor ons boose vyanden, En lijden datmen 'tlot, om ons vverpt, 'tsy der schanden, Ben ick Vlissi dan, oock ghevallen ten deel, Nu vvord' ick doch ontstelt, den moet ontsinct my gheheel, Al gaf den vyant nu, in mijn lijf duysent vvonden, Dat ick ghevanghen vvaer, ja al vvaer ick ghebonden, Sulcx al en vvaer voor my, niet sulcke groote blaemte, Als dat Vlisses my, heeft, sulcx vverct in my schaemte, En ick vvoud' dat ick den, bedriegher niet en kende, Oft dat Iuppiter my, oft den Vlissem schende, Nu ick met sulcken schelm, sal moeten te scheep treden. Helena. Tis tijt dat ick vertreck, ick bid stelt u te vreden, Dat ghy segt is also, maer lijdet doch gheduldich, Zijn d'onghelucken nu, by ons so menichfuldich, Tis msiselijck vvat goets, datter is voor handen,, jaet, Nu Hecuba ick bid, te vverck met verstanden,, gaet, Ick neem oorlof, oft vvy, Troyen niet meer en saghen. Helena kust Hecuba. Andromache. Hadt ghy hier noyt ghevveest, vvy en hadden gheen claghen, En dit groot jammer sou, ons niet over t'hooft hanghen. Sy kust oock Andromache. Helena. Oorlof Andromache, my sal vvel seer verlanghen VVaer het gheluck u beyd', noch ten lesten sal stieren, V beyden bedanck ick, hier in alle manieren Vande vrientschap die ghy, my so dickmael hebt ghetoont, Tis misselijck vvaer daer, d'een vrientschap vveer d'ander loont. Helena gaet in. Hecuba.

Andromache vvy zijn, d'ellendichste van Troyen, Den vvreeden vyant sal, nu met ons tvvee gaen schoyen, Tot zijnder proyen ons, gaen voeren heel Griecken door, Och mocht ick sterven doch, duysent dooden hier al voor, Sal ick also gheleyt, vvorden elcken een tot spot, Mocht d'aerd' open gaen, en, beliefdet den hoochsten Godt, Dat ick int diepste der, Zee terstont mocht versincken. Andromache. Daer moet moedt gemaect zijn, ten baet geen sinnen krincken, Maer onsen ouden vrient, coemt hier, vvat salder schuylen. Den ouden man coemt uyt. Den ouden man. VVaren de schepen vvech, so mocht 'tkermen en huylen Eens minderen, elck mocht, zijnen druck vvat vergheten, Dees Princerssen moet ick, sulcx terstont laten vveten, Dat de Griecken reet zijn, en dat sy naer haer vvachten. Hecuba. VVat schuylter? Den ouden. Ghy moet 'tscheep, sonder meer te vernachten, Der trompetten geluyt, roept al 'tscheep elck groot en cleyn, V soect Vlisses, en, u soect Pyrrus so ick meyn, VVaerdy beyde by haer, sy souden haest af steken. Andromache. Van groote vrees en angst, can ick schier qualijck spreken, Calchos quaden vvil is, hy altemael volcomen. Den ouden. Polixena is van, Pyrro 'tleven benomen, By Achillem is sy, doot zijnde int graf gheleyt. Hecuba. Schaemt u o Pyrre van, sulck een afgrijselijck feyt, VVant meerder vvreetheyt en, is ter vverelt noyt ghehoort, VVaerom en heeft u svvaert, mijn vroulijck hert niet doorboort, So en vvaer ick nu niet, in desen aenstaenden noot.

Andromache. Mijnen Astianax! Den ouden. Die is al ghevvorpen doot, Vanden toren om leech, door Vlisses eyghen hant. Andromache. O moederlijck hert, ick ghemis sinnen en verstant, Sulcken moordenaer sal, hy met my 'tschepe varen, En dien Pyrrus sal, hy nu met my gaen paren, Die Priamum en oock, Deophebum heeft vernielt, Die Polixenam heeft, omghebracht, dien fielt Sal ick zijnen roof zijn, o bedroefste der vrouvven. Hecuba. Die heel Troyen verbrant, heeft, sal hy my behouvven, O Vlisses meynt ghy, u zijde te vervvarmen By de mijne, dat moet, al de Goden erbarmen, Sult ghy in de plaets zijn, van Priamo mijnen Heer, Haelt my liever o doot, ghehengt sulcx doch nimmermeer, Vvven vvreeden pijl laet, my liever 'thert doorschieten. Den ouden. VVy moeten 'tscheep, vvant 'tsal, de Griecken verdrieten, Met al dit ghevveen vvy, niet dan tijt en verliesen. Andromache. Gaen vvy alst vvesen moet, laet sulcx voor 'tbest verkiesen, VVy en zijns alleen niet, ghemeen druck doet versoeten, O Troyen dat vvy u, dus nu verlaten moeten, Tbreect ons 'therte, elck plach, vry in u te leven,, daer In vveelde en veel vreucht, nu zijn vvy verdreven,, claer, VVy plachten in u te, verjolijsen met ons mans, Met vreemde gaen vvy nu, vvy gaen dolen heel en gans, Vvven armen staet o, Troyen ons dus claghen,, doet, Die een svvaer oorlooch proeft, dicvvils veel verdragen,, moet.