Gedichten

II.

o Vruchtb're, o een'ge droom van 't uitgebloeid Verleden! Wij, aan den ijz'ren dienst der wetenschap geboeid, Door need'rig tellen, wegen, meten en ontleden De Toekomst delvende uit de duist're mijn van 't Heden, Staan peinzend bij u stil, - van't werk des daags vermoeid, Als wij gevoelen, dat ons de avondwind de geuren Verlokkend tegenzucht uit dichterlijker oord, - En slaan u gâ, tooneel vol wisselende kleuren, Vol hand'ling en kontrast, waarin we een waarheid speuren, Die, niet door ons ontdekt, toch ons ook toebehoort. Want, wat die droom verhaalt van 't geen Natuur ervaren Of voorgevoelen deed, meldde aan den denker meer! 't Mocht hem uit hooger kring gedachten openbaren, Ja, hem een hooger doel van 't menschenlot verklaren: De mythe der Natuur gaf Geestes waarheid weer. Het beeld dat eerst, Natuur! slechts wat u trof, onthulde, Werd aanstonds voor het hart het zuiverst zinnebeeld, Toen wat eerst niet bewust van 't einddoel werkte en duldde, Van mensch'lijk wezen altijd dieper zich vervulde, In dienst dier schoonheid, die de werk'lijkheid beveelt. De God des winds werd Geest, de trouwe tolk der Goden;

De wijndruif, al wat lijdt en lijdend edelst wordt; Demeter, Wet wier tucht de vrijheid heeft geboden, Persefoné, het zich ontworst'len aan de dooden; Astarté, liefde die in stof haar leven stort!

Een ernstig nageslacht kan van dien droom niet scheiden. Het mint die mythen, 't werkt aan hun volmaking voort. Natuur zal zelf in 't eind den reinsten vorm bereiden Aan dat waarachtig Schoon, de macht die ons blijft leiden, Omdat haar, ongedeeld, èn oog èn hart behoort. Olympia I. Hermes, Windgod, Bode, Logos. - In den dienst van Dionysus of Bacchus bekleedde de lijdensgeschiedenis van dien God een eerste plaats; aan zijne feesten hecht zich het ontstaan van de tragedie. - Demeter of Ceres, godin van den landbouw, wetgeefster. - Persefoné, hare dochter, de jaarlijks door de zomerhitte verschroeide, maar ook telken jare herlevende plantengroei. - Astarté, oude, oostersche naam voor de natuurkracht, later Afrodité of Venus genoemd.